Faciliteert het UWV malafide bedrijven?

Werd maandag gebeld of ik in de ‘sales’ bedrijven wilde representeren… m’n CV biedt de mogelijkheid tot een auto van de zaak, doorgroeimogelijkheden en een mooi salaris. Wat dat salaris was kon de vriendelijke vrouw niet vertellen, onder welk CAO ‘k zou vallen ook niet; daarvoor moest ik toch echt bij ‘5-Steps’ langskomen.

Na flink doorvragen bleek het te vertegenwoordigen bedrijf ’stichting Lachen met een kind’ te zijn en die ‘carrière in de sales’ langs de deuren met ansichtkaarten leuren. Na het gesprek deze ronduit belachelijke stichting naam in google gekieperd… de ene fraudemelding na de andere.

Mocht je echt willen lachen, bekijk dan het filmpje van 5-Steps met een gastrol van Michiel Romeyn tussen 2:21 en 2:37.

Onjuiste verrekenmethode voor startende ondernemers

Een groot potentieel struikelblok, om vanuit de bijstand een bedrijf te starten, is het vooraf verrekenen van de uitkering met verwachtte opbrengsten. Als volgt omschreven op de website van de gemeente:

“De gemeente stelt de hoogte van de maandelijkse uitkering voorlopig vast. Als het inkomen van uw bedrijf bekend is (na het boekjaar) wordt de definitieve hoogte van uw uitkering vastgesteld. Was uw inkomen hoger dan verwacht? Dan moet u een deel van de uitkering terugbetalen. Als het inkomen lager was, krijgt u nog geld.”

Dit vooraf verminderen van de uitkering kan inhouden dat, door bijvoorbeeld te rooskleurig ingeschatte inkomsten, er vooraf teveel gekort wordt en dit kan weer makkelijk leiden tot een inkomensval onder bijstandsniveau. Over verrekening is de Participatiewet in artikel 58, lid 4 duidelijk:

“Het college is bevoegd tot verrekening van in de voorafgaande drie maanden ontvangen middelen met de algemene bijstand.”

Andere vormen van vereffenen komen in de eerder genoemde wet niet voor. Dit houdt in dat VOORAF inhouden in strijd is met de wet.

Als onze gemeente (en andere gemeenten) zich aan de participatiewet zou houden, zou het starten vanuit een achterstandspositie aanmerkelijk makkelijker zijn, en de slagingskans van starters bovendien worden vergroot. 

Scholing van kwetsbaren

“ Werkoffensief +500 boekt eerste resultaten. De extra inzet om meer mensen vanuit de bijstand naar werk te begeleiden, begint concrete resultaten op te leveren. Donderdag 21 maart ondertekenden dertien Haagse bedrijven een werkakkoord. Inmiddels zijn met 1500 mensen met een bijstandsuitkering gesprekken gevoerd. Met bijna 400 hiervan zijn vervolgafspraken gemaakt. Deze afspraken komen voort uit het in januari gelanceerde Werkoffensief +500, het plan van aanpak waarmee jaarlijks 500 mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt vanuit de bijstand aan een baan worden geholpen. Tijdens Den Haag Werkt! werd ook de eerste concrete arbeidsovereenkomst getekend die uit deze nieuwe aanpak voortkomt. De werkgevers ondertekenden de werkakkoorden tijdens het werkgeversevent Den Haag Werkt!, in het bijzijn van de twee verantwoordelijke wethouders, Bert van Alphen (Sociale Zaken) en Rachid Guernaoui (Werkgelegenheid). De dertien bedrijven die vandaag een werkakkoord tekenden, zijn McDonald’s, Winkelman Van Hessen, Weverling Groenproviders, RegioTV, Made in Moerwijk, Interfix Bouw, Binck Bouw Verkeer, USG People, Haagbouw, Particibaan, TeamWerk, Cirkel Rond en Mastermate…”

Oud nieuws

Mavlov heeft tijdens het in ’t Posthoorn artikel genoemde congres Den Haag Werkt! ook een overeenkomst getekend, met H!VE. (Zie bericht 22 maart.) Nooit meer wat van gehoord. Publiekelijk een overeenkomst tekenen is voornamelijk gratis publiciteit. Uit het artikel in de Posthoorn blijkt ook dat van de 1500 gevoerde gesprekken met werkzoekenden er met 1100 gesprekspartners van de gemeente niets te beginnen valt (wat gebeurt er met die groep?) en er met 400 vrolijk verder wordt gebabbeld. Marginale vorderingen verkopen als een groot succes is een oude truc waar niemand vies van is.

Nieuw nieuws 

Morgen (5 juni) promoveert Roy Peijen aan de Universiteit van Tilburg op onderzoek naar de resultaten van het Philips Werkgelegenheid Plan. Deze studie laat zien dat deelnemers over een periode van tien jaar gemiddeld 6% meer kans op een baan hebben dan een controlegroep die louter op ondersteuning door het UWV is aangewezen. 

Wat goed is komt langzaam

Natuurlijk wil Philips deelnemers aan zo’n langlopend project aan zich binden en zijn gemeenten bij het tegenovergestelde gebaat, ook is het zo dat Philips de uitkeringen van de kandidaten niet hoeft te betalen, maar langdurig investeren in scholing en werkervaring bij zwakke groepen op de arbeidsmarkt, zoals voortijdige schoolverlaters en langdurig werklozen, blijkt effectiever dan ze zo snel mogelijk, en onder dreiging van sancties, aan het werk te schoppen. 

UWV aanbod voor scholing en alternatieven

Eind 2017 is het UWV gestopt met het verstrekken van scholingsvouchers. Het alternatief (de site: lerenenwerken.nl) biedt geen scholingsmogelijkheden voor werkzoekenden boven de 30 jaar. Het eerder genoemde en door de SER gepromote H!VE wil in de lacune springen door online scholing te bieden en zet daarbij zwaar in op 21st Century Skills (moderne term voor werknemersvaardigheden) en -niet werkgerelateerde- zelfontwikkeling. Bij H!VE ontbreekt een overzicht van de kosten voor de deelnemers. Dit zal waarschijnlijk te wijten zijn aan lopende subsidie onderhandelingen met gemeenten.   

Oproep tot nieuwe initiatieven 

Roy Peijen en zijn promoter Ton Wilthagen, hoogleraar Arbeidsmarkt in Tilburg, roepen (grote) bedrijven op om net als Philips werkervarings- en scholingsprogramma’s op te zetten. Vooral sectoren en regio’s waar men tekorten in gekwalificeerd personeel verwacht kunnen daar baat bij hebben. Inderdaad is het huidige (werkervarings- en) scholingsaanbod schaal, mager en onvoldoende. 

Maker cultuur (zelf doen)

De punk cultuur was in de 70-er jaren van de vorige eeuw de eerste uiting van een DIY-houding die gekoppeld werd aan een afkeer van de massacultuur: vanaf 1977 brachten bands eigen muziek uit op cassettes & LP’s waarvoor de hoezen in eigen beheer werden ontworpen, daarnaast werden zelf t-shirts gezeefdrukt en kleding vermaakt om al doende het verzet tegen de samenleving kenbaar te maken. Het kopieerapparaat en de cassettetape waren de voornaamste instrumenten waarmee deze beweging zichzelf reproduceerde.

Vanaf de laatste jaren van het eerste decennium van deze eeuw beroept de ‘Maker cultuur’ zich evengoed op reproduceer gereedschap, nu geënt op breed gedragen productie middelen als 3-D printers en CNC-gereedschap. “Makers ruimtes” als Fab Labs zijn dan ook over de hele wereld te vinden; het web wemelt van sites waarop mensen hun (aan de hand van nieuwe productie middelen) zelfgemaakte producten aanbieden. Het laagdrempelige proces ziet er zo uit: 3-D tekenprogramma sketchup downloaden, tekenen, tekening up-loaden op 3dhups.com om te kijken wie er in de buurt jouw ontwerp met zijn CNC-machine tegen welke prijs kan maken en hopla…. 

De Maker beweging is evenals de Punk beweging ontstaan uit afkeer; echter dit maal zijn de vertegenwoordigers afzijdig van het geïsoleerde bestaan in modere steden en verenigden ze zich mondiaal. De Maker beweging is zodoende ook een tegencultuur, nu met een positieve instelling. Een tegencultuur waar voor minimalisten bovendien veel voor valt te zeggen: op een creatieve manier bijverdienen, waar je ook bent.

foto: een-potig DIY bijzettafeltje, ooit leverbaar in 2 modellen (links en rechts). Denk niet dat dit gaat lopen…

Jacob

Natuurlijke werkloosheid

Je zou kunnen denken dat werkloosheid teruggebracht kan worden tot nul, helaas is dat niet zo. Friedman heeft in 1968 het begrip ‘natuurlijke werkloosheidsgraad’ geïntroduceerd en weersprak de destijds gangbare stelling dat werkloosheid door oplopende inflatie (het model Keynes) kon worden verminderd.  

Volgens Milton Friedman is er een verschil tussen tijdelijke werkloosheid en structurele werkloosheid. De eerste vorm varieert; een centrale bank (in Nederland De Nederlandsche Bank) kan de rentestand naar beneden bijstellen waardoor er geld vrijkomt zodat de economie groeit, een gevolg is een dalende werkloosheid. Dit mechanisme werkt tot de “natuurlijke werkloosheid”, eronder is er geen effect meer… krapte op de arbeidsmarkt zorgt voor onvervulde vacatures waardoor de lonen stijgen met als gevolg dat de groei weer stopt en het werkloosheidspercentage oploopt tot de natuurlijke grens. 

Gemeenten kunnen, volgens deze visie, slechts zorgen dat een deel van de mensen zonder werk beter inzetbaar is. Voor een grote (in samenstelling wisselende) groep zal dat amper helpen.

Natuurlijke werkloosheid: een naar maar onvermijdelijk begrip.   

Jacob

(Bron: middelbare school)

Tegenstrijdigheden

In Nederland zijn er meer dan 1 miljoen zzp’ers en die zijn niet beschermd door een minimumloon of een collectieve arbeidsovereenkomst. Bovendien maken zij uren waar geen vergoeding tegenover staat, zoals het doen van de administratie, onderhouden van het instrumentarium of het binnen halen van opdrachten. Het percentage minima onder zzp’ers is dan ook wezenlijk.

Een grote groep zelfstandigen zonder personeel werkt als werknemer maar dan zonder arbeidsovereenkomst. Dit komt doordat ze voor een te laag tarief worden ingehuurd; op die manier ontstaat oneerlijke concurrentie met de (vaste) werknemer. De zzp’er kan zichzelf zo voordelig aanbieden omdat hij niet gebonden is zich in te dekken tegen werkloosheid, ziekte en arbeidsongeschiktheid. Bovendien zorgt hij vaak niet voor een pensioen. De regering heeft dan ook het voornemen om elke zzp’er die langer dan drie maanden bij dezelfde opdrachtgever, voor minder dan 125 procent van het minimumloon werkt, te beschouwen als werknemer.  

Natuurlijk bestaat er aan de ene kant van het politieke spectrum het liberale gedachtegoed dat inhoudt dat er ondernemersrisico genomen moet worden en aan de andere kant het socialistische idee van de collectieve bescherming. Het zal daarom mijn inziens nog lang duren voor er echt een (redelijk) beschermde status voor zelfstandigen ontstaat, zoiets is dan ook een contradictie. 

 

Flextensie allergie  

Inschrijven bij een uitzendbureau, bereid zijn te verhuizen als er (meer dan drie uur reizen per dag) verderop wel werk is met een beloning op bijstandsniveau of hoger, meewerken aan trajecten die gemeenten aanbieden of anderszins een tegenprestatie verrichten. Op deze en andere manieren worden al tientallen jaren trajecten verzonnen om uitkeringsgerechtigden van de bank te krijgen, erg succesvol zijn die trajecten dus niet.  

Betrekkelijk nieuw binnen die reeks initiatieven is het Haagse Flextensie; een organisatie die ervoor zorgt dat bedrijven zonder risico mensen uit de bijstand in kunnen huren voor 12,- per uur. De bijstandsgerechtigde verdient maximaal 2,- bovenop zijn uitkering. Het resterende bedrag (10,-) wordt verdeeld tussen Flextensie en de betreffende gemeente. De twee directieleden betalen zichzelf trouwens 3.700,- bruto per maand uit…

Binnen de constructie die door Flextensie is uitgedokterd, kunnen bedrijven van de ene op de andere dag van iemand af als die niet bevalt; de voorwaarden zorgen er tevens voor dat ondernemers niet hoeven door te betalen bij ziekte. Ook kunnen uitkeringsgerechtigden nu bij tijdelijke banen worden ingezet, wat de opzet extra aantrekkelijk maakt voor werkgevers. Tot slot is er sprake van oneerlijke concurrentie als bij de ene werknemer wel sociale premies moeten worden afgedragen en bij de andere niet.

Te vrezen valt dat goedkope arbeid weer makkelijker is gemaakt en dat hierdoor verdringing optreedt waardoor er ergens anders werkloosheid ontstaat.

Bron: kamerbrief onderzoeksrapport werken met flextensie

Arbeid bevrijdt allerminst

Verdringing van arbeidsplaatsen door verplichte tewerkstelling van bijstandsgerechtigden komt in sommige gemeenten voor: werknemers worden vervangen door bijstanders die hetzelfde werk bijna 4 dagen per week moeten doen en dit niet straffeloos mogen weigeren.

De tegenprestatie is niet zozeer het probleem, als het werk maar als zinnig kan worden aangemerkt en op die grond gehonoreerd wordt. Ook zou moeten worden vastgelegd (en worden gecontroleerd) dat het werk geen rivaliteit voor bestaand werk betreft of ontwijking van het minimumloon. Nu fungeren sommige gemeenten als uitzendbureau. Ze leveren bijstanders die bovenop hun uitkering 2,5 euro per uur verdienen. Weigering wordt bestraft: dwangarbeid dus.

foto Paleisstraat DH

Verdiensten

Eigen aan onze samenleving is dat er status ontleend wordt aan verdiensten. Hoe hoger het inkomen, hoe hoger de waardering. Onderaan de inkomsten piramide staan de minima; mensen met een uitkering dragen volgens de consensus niets bij aan de samenleving. Dit beeld wordt eigenaardig genoeg in stand gehouden door de uitkerende instanties.

De wettelijke vereisten van bijvoorbeeld de regeling “zelfstandige op bescheiden schaal” maakt het voor veel bijstanders bijna onmogelijk om vanuit een uitkeringssituatie iets bij te verdienen. Natuurlijk bestaat er wel de mogelijkheid om vrijwilligerswerk te doen waaraan niet veel aanzien of waardigheid valt te ontlenen.

Het zou dan ook van motiverend beleid getuigen als er een beloning zou komen voor de inzet van vrijwilligers. Nu wordt een grote groep welwillenden als werklozen weggezet. Deze mensen die nu onbaatzuchtig de samenleving dienen, verdienen eigenlijk gewoon een beroep.

 

Geknipt voor je?

Het bedrijf Royal Magic/ Magic Hairz in Den Haag gaat in samenwerking met Gemeente Leidschendam-Voorburg, Wassenaar en Voorschoten uitkeringsgerechtigden opleiden tot Barber.

Het mooie van deze werkgever is dat iedereen welkom is: ex-gedetineerde, statushouders, jongeren of ouderen. Iedereen krijgt een kans. Een prachtig initiatief van Deepak Mahabier, die de opleiding verzorgt.

(Niet de Barbier uit artikel: Foto Jacob)